•  
  • за границей  
  • см.→ Нажмите на ссылку справа граница. --------  
  • за границу  
  • см.→ Нажмите на ссылку справа граница. --------  
  • предлог  
  • 1. с твор. п.падеж (позади, по ту сторопу) артында, ары жагында, сыртында
  •  
  • за рекой өзөндүн ары жагында
  •  
  • жить за городом шаардын сыртында туруу
  •  
  • за воротами дарбазанын сыртында
  •  
  • оказаться за бортом перен. четте калуу, кеп-кеңештен чыгып калуу
  •  
  • 2. с вин. п.падеж (через, по ту сторону) сыртына, четке, тышкары
  •  
  • уехать за город шаардын сыртына кетүү
  •  
  • за ограду тосмонун сыртына
  •  
  • выкинуть за борт перен. четке чыгаруу, сандан чыгаруу, кеп-кеңештен чыгаруу
  •  
  • выбросить за окно терезенин сыртына ыргытып таштоо
  •  
  • за пределы города шаардын сыртына
  •  
  • 3. с твор. п.падеж (возле, около, у) жанында, -да
  •  
  • сидеть за столом столдун жанында отуруу
  •  
  • стоять за станком станокто (иштеп) туруу, станоктун жанында туруу
  •  
  • 4. с вин. п.падеж (около, вокруг) -га
  •  
  • сесть за рояль (ойноо үчүн) роялга отуруу
  •  
  • сесть за стол столго отуруу
  •  
  • 5. с твор. п.падеж (во время чего-л.) убагында, кезде
  •  
  • за работой иш убагында
  •  
  • за уроками сабак убагында
  •  
  • за обедом обед ичип жаткан кезде
  •  
  • за шахматами шахмат ойногон кезде
  •  
  • за разговорами сүйлөшүп жаткан убакта
  •  
  • 6. с вин. п.падеж (при глаголе приняться, взяться) -га
  •  
  • взяться за работу ишке киришүү
  •  
  • приняться за учение окууга киришүү
  •  
  • 7. с вин. п.падеж (в течение какого-л. срока, в продолжение) ичинде, -дагы, -лык, -дын, -да
  •  
  • эту работу можно сделать за час бул ишти бир сааттын ичинде бүтүрүүгө болот
  •  
  • за этот год мы уже перевыполнили производственный план быйылкы жылдын өндүрүштүк планын биз ашыгы менен орундап койдук
  •  
  • заработок за один месяц бир айлык кызмат акы
  •  
  • за период учурда, мезгилде
  •  
  • за один раз бир жолкуда
  •  
  • 8. с вин. п.падеж (позднее
  • больше, сверх) ооду, ашты
  •  
  • уже за полночь түн жарымы ооду
  •  
  • ей далеко за сорок анын жашы кырктан капкачан ашкан
  •  
  • 9. с твор. п.падеж (позади, вслед, чередуясь) соңунан, артынан, сайын
  •  
  • один за другим биринин артынан бири
  •  
  • идите за мной менин соңунан жүрүнүз
  •  
  • день за днём күн өткөн сайын
  •  
  • читать книгу за книгой китеп артынан китеп окуу
  •  
  • шаг за шагом кадам койгон сайын
  •  
  • бежать за кем-либо бирөөнүн соңунан чуркоо
  •  
  • следовать за кем-чем-либо бирөөнүн же бир нерсенин соңунан жүрүп отуруу
  •  
  • охотиться за кем-чем-либо бирөөнүн же бир нерсенин соңунан түшүү
  •  
  • 10. с вин. п.падеж (ради, в пользу чего-л.) учун
  •  
  • борьба за мир во всём мире бүткүл дүйнөдөгү тынчтык үчүн күрөш
  •  
  • сражаться за родину родина үчүн салгылашуу
  •  
  • голосовать за предложение сунуш үчүн (сунушка кошула) добуш берүү
  •  
  • кто за это предложение? бул сунушту ким жактайт?
  •  
  • пить за здоровье саламаттык үчүн ичүү
  •  
  • 11. с твор. п.падеж (с какой-л. целью) -га
  •  
  • зайдите за мной мага келе кетиңиз
  •  
  • пойти за водой сууга баруу
  •  
  • послать за врачом врачты чакырууга жиберүү
  •  
  • стоять в очереди за билетами в театр театрга билет алуу үчүн кезекте туруу
  •  
  • 12. с вин. и твор. п.падеж (по причине, вследствие) -дан, үчүн, -дактан, себептүү
  •  
  • уважать за храбрость эрдиги үчүн кадырлоо
  •  
  • ценить за ум акылы учүн баалоо
  •  
  • за истечением срока мөөнөтү өткөндүктөн
  •  
  • за недостатком времени убакты жетишпегендиктен
  •  
  • за ненадобностью керек болбогондуктан
  •  
  • за отсутствием улик далили жоктуктаы
  •  
  • 13. с вин. п.падеж (вместо кого-л., в качестве кого-л.) ордуна
  •  
  • работать за двоих эки кишинин ордуна иштөө
  •  
  • он работает за мастера ал мастердин ордуна иштеп жатат
  •  
  • 14. с твор. п.падеж (в знач.Значение предлога г) -ган, -дуу
  •  
  • письмо за подписью директора директордун колу коюлган кат
  •  
  • дело за номером таким-то паландай номердүү иш
  •  
  • 15. с вин. п.падеж (на расстоянии) алыс, ыраак
  •  
  • находиться за десять километров от города шаардан он километр алыс туруу
  •  
  • за километр отсюда мындан бир километр ыраак
  •  
  • 16. с вин. п.падеж (раньше на какое-л. время) калганда, мурда
  •  
  • за час до отхода поезда поезд кетүүгө бир саат калганда
  •  
  • за два дня до Октябрьских праздников Октябрь майрамынан эки кун мурда
  •  
  • 17. с вин. и твор. п.падеж (указывает на лицо или предмет, на которые направлено действие) -га, -ды, үчүн
  •  
  • ухаживать за больным оорулуу адамды багуу
  •  
  • смотреть за детьми балдарды кароо, балдарга көз салуу
  •  
  • беспокоиться за детей балдар үчүн кам саноо
  •  
  • следить за мыслью ойду байкап туруу
  •  
  • 18. с вин. п.падеж (указывает на лицо или предмет, к которому прикасаются при направлении на него действия) -га, -дан, -ды
  •  
  • вести за руку колунан жетелөө
  •  
  • держаться за перила моста көпүрөнүн кырындагы (жээгиндеги) тосмону кармоо
  •  
  • дёрнуть дверь за ручку эшикти туткадан тартып коюу
  •  
  • 19. с вин. п.падеж (в обмен на что-л., по какой-л. цене) -га
  •  
  • за деньги акчага
  •  
  • за плату акыга
  •  
  • купить книгу за пять рублей китепти беш сомго сатып алуу
  •  
  • 20. с твор. п.падеж (при обозначении лица, предмета, от которого зависит наступление какого-л. действия) -да, -дан, -га, кийин
  •  
  • дело за немногим (иштин бүтүшү үчүн) аз эле нерсе керек
  •  
  • очередь за вами кезек сизде, кезек сиздики
  •  
  • задержка за утверждением проекта кечигүү проекттин бекитилбегенинен болуп жатат
  •  
  • 21. с твор. п.падеж разг.Разговорное слово или выражение (при обозначении лица, которое должно уплатить, сделать что-л.) -да, -га
  •  
  • за вами сто рублей сиздин мойнуңузда жүз сом бар
  •  
  • за тобой ещё две книги сенин мойнунда дагы эки китеп бар
  •  
  • запишите за мной менин мойнума жазып коюңуз
  •  
  • 22. с твор. п.падеж разг.Разговорное слово или выражение (при обозначении лица, обладающего каким-л. свойством) -да, -дын
  •  
  • за ним есть эта дурная привычка анын ушундай жаман адаты бар
  •  
  • 23. с вин. п.падеж (при обозначении лица, предмета, по отношению к которому возникает какое-л. чувство) үчүн
  •  
  • мне стыдно за него ал үчүн мен уялам
  •  
  • я рад за вас сиз үчүн мен кубандым
  •  
  • мне больно за него ал үчүн мен капа боломун, ал үчүн менин жаным кейийт
  •  
  • выйти замуж за кого-либо бирөөгө (күйөөгө) чыгуу
  •  
  • быть за кем-либо или быть замужем за кем-либо бирөөнүн аялы болуу
  •  
  • ни за что эч качан, эч бир
  •  
  • за счёт кого-либо бирөөнун эсебинен
  •  
  • за счёт чего-либо бир нерсенин эсебинен
  •  
  • за исключением -дан бөлөгү, башкасы
  •  
  • за и против жактоо жана каршы туруу, жактагандар жана каршы болгондор
  •  
  • что за безобразие! бул эмне деген оңбогондук (тартипсиздик)!  
  • за-  
  • приставка  
  • 1. төмөнкү маанидеги этиштерди уюштурат:  
  • 1) кыймыл-аракеттин башталышын
  • мис. заболеть ооруу, ооруп калуу, ноокастоо, сыркоолоо
  •  
  • 2) кыймыл-аракеттин белгилүү мейкиндиктен ары таралышын
  • мис. заехать өтүп кетүү
  •  
  • 3) ся бөлүкчөсү менен же ансыз - кыймыл-аракеттин эн четки даражага жеткирилишин
  • мис. закормить тамакка ашыра тойгузуу
  •  
  • 4) этиштин бүткөн түрүн ага туура келүүчү этшитин бүтпөгөн түрүнүн маанисине ылайык
  • мис. загримировать гримдөө
  •  
  • 2. бир нерсенин ары жагындагы деген маанидеги зат жана сын атоочторду уюштурат
  • мис. Закавказье Закавказье.
+ Добавить категорию
Перевод для слова «за» · Юдахин Русско⇒Кыргызский словарь